بیش از ۴۵ درصد از خشکیهای جهان در حوضههای آبریز مشترک بینالمللی قرار دارند (Mostert, 2003) و زندگی بیش از ۴۰ درصد از مردم دنیا به رودخانههای بین المللی وابسته است. این عدد در ترکمنستان ۱۰۰ درصد، مصر ۹۷ درصد، هلند ۸۹ درصد، پاکستان ۸۰ درصد، سودان ۷۷ درصد و عراق ۶۶ درصد می رسد .(Swain, 2004) از بین ۲۶۳ رودخانه بینالمللی و آبخوان مشترک در دنیا، ۱۵۸ مورد آن فاقد هر گونه ساختار مشخص برای مشارکت بین ذینفعان است (Ansink, 2009) که این مسأله سبب افزایش تنشهای سیاسی بین کشورهای مختف ذینفع شده است. کمبود منابع آب و عدم وجود جایگزین مناسب برای آن، سبب امنیتی شدن مسائل آّبی شده است. این مسأله سبب شده است که کشورهای بالادست از”آب“ برای کسب ”قدرت“ بیشتر و کشورهای پایین دست از ”قدرت“ برای کسب ”آب“ بیشتر استفاده کنند(.(Wegerich, 2008

از آنجاییکه آب برخلاف نفت هیچ جایگزینی ندارد لذا برخی از تحلیلگران پیشبینی کردهاند که جنگ در قرن آینده بر سر منابع آب و نه بر سر ذخایر نفت خواهد بود .(Engelman & LeRoy, 1995; Ohlsson, 1995) هرچند که بسیاری معتقدند که تنشهای آبی بندرت باعث ایجاد جنگ و خشونت در قرن حاضر شده است(Barnaby, 2009; Wolf, 1

ولی شواهد متعددی بیانگر وجود برخی تنش ها وتضادهای شدید۱ بین برخی دولتها و کشورها بر سر منابع آبی بوده است. برای نمونه گفته می شود در پنجاه سال اخیر، ۱۸۳۱ مناقشه بر سر آب در جهان رخ داده است که ۳۷ درصد آن موجب بروز جنگ یا انفجار سد شده است. تنش بین عراق و سوریه در سال ۱۹۷۵ در بهرهبرداری سوریه از سد الثوره (Tabqa Dam) و کاهش دبی رودخانه فرات تا مرز یک جنگ تمام عیار پیش رفت و عراق، سوریه را تهدید به بمباران سد الثوره کرد. این اختلاف باعث شد که دو کشور نیروهای مرزی خود را در مرزهای دو کشور مستقر نمایند که این مسأله در نهایت با میانجیگری عربستان و شوروی سابق خاتمه یافت (Korkutan, .2001; Sadeghi, 1997)

از سوی دیگر، بهرهبرداری از رودخانه مرزی اروندرود یکی از بهانههای اصلی صدام برای حمله نظامی به ایران و جنگ ۸ ساله بین دو کشور بود .(Maleki, 2005) بطور کلی، منابع آبی اگر چه ممکن است علت اصلی جنگ و تنشهای شدید بین دولتها و ملتها معرفی نشود ولی ممکن است یکی از عوامل ایجاد جنگها و تضاد بین دولتها بوده باشند. به بیان دیگر، هرچند که ادعا شود که جنگی بر سر آب صورت نگرفته است؛ ولی عدم وجود جنگ به معنای عدم تضاد بر سر مسائل آبی مشترک نیست(.(Zeitoun, 2007از طرف دیگر برخی کارشناسان و تحلیلگران، آب را یک ابزار مشارکت و نه یک ابزار تضاد بین دولتها میپندارند.(Tilmant & inzelbach, 2012; Biswas, 2011; Mostert, 2003; Swain, 2001; Wolf, 1998